Môr o gyfleoedd i Orllewin Cymru

Cafodd amryfal ddefnyddiau a buddion masnachol gwymon i economi Gorllewin Cymru eu trafod yn y ‘gynhadledd wymon' gyntaf erioed a gynhaliwyd yn ddiweddar.

Mynychwyd yr achlysur yng Ngholeg Sir Benfro gan amrywiaeth o rai â diddordeb - o bobl fusnes, gwyddonwyr a chynhyrchwyr sebon i chwilotwyr bwyd ac amaethwyr eraill y môr - oedd yn awyddus i ddysgu mwy am bosibiliadau gwymon.

Wedi ei ariannu gan brosiect Ewropeaidd BUCANIER a'i drefnu gan Fforwm Arfordir Penfro (PCF), roedd y gynhadledd yn cynnwys siaradwyr o Gymru, Iwerddon a'r Alban i edrych ar enghreifftiau o arferion gorau o bedwar ban byd.

Nick Ainger, cadeirydd PCF, oedd arweinydd y gynhadledd a chyflwynodd y siaradwr cyntaf, Dr Molly Price-Jones o BIC Innovation seiliedig yng Nghymru.

Amlinellodd y lliaws defnyddiau oedd gan wymon fel biodanwydd, gofal am y croen, gwrtaith, gwyddorau bywyd, bwyd, porthiant anifeiliaid a meddygaeth.

Ymhlith siaradwyr eraill oedd Dr Adrian Macleod o Gymdeithas Albanaidd Gwyddorau'r Môr yn Oban, sy'n gweithredu dan nawdd prosiect MacroFuels yr UE ac sy'n bwriadu cynhyrchu biodanwydd o wymon a macro algâu.

Siaradodd Dr Sara Barrento o Brifysgol Abertawe, sydd wedi rhedeg prosiect gwymon rhagbrofol yn Aberdaugleddau, ar destun amaeth dŵr cynaliadwy tra cyflwynodd Jessica Adams o Brifysgol Aberystwyth brosiect i'r gynulleidfa y mae'n ei wneud gyda GreenSeas Resources, cwmni o Sir Benfro.

Mae'n edrych ar ddefnyddio'r gwymon gwyrdd arnofiol sy'n doreithiog yn Aberdaugleddau.

Daeth Lucy Watson o Bord Iascaigh Mhara - un o bartneriaid prosiect BUCANIER - â'i medrusrwydd mewn arloesi a datblygu amaeth dŵr o Iwerddon lle mae gwymon yn fusnes allforio miliynau o bunnoedd.

Siaradodd gwestai arall, Joseph Kidd o GreenSeas Resources o Ganolfan Arloesedd y Bont yn Noc Penfro, am amaethu a rheoli gwymon yn fasnachol a chynaliadwy yn y sir a chynlluniau'r cwmni i ddatblygu portffolio o gynhyrchion.

Ar hyn o bryd, maent yn cynnal profion ar ddefnyddio gwymon fel gwrtaith.

Yn ystod sesiwn y prynhawn, siaradodd Jose Constantino, o Lywodraeth Cymru, am ddatblygu'r diwydiant yn gynaliadwy.

Dywedodd Jose, sy'n rhan o Isadran y Môr a Physgodfeydd, fod dymuniad i gael sgwrs ystyrlon rhwng diwydiant, sefydliadau ymchwil a rheolyddion gyda'r nod o ddatblygu mwy ar y sector amaeth dŵr.

Daeth y gynhadledd i ben gyda rhestr o gamau nesaf a dymuniad bod cynhadledd wymon flynyddol gyntaf Cymru'n ailgynnull yn 2020.

Wedyn meddai Peter Lord, Swyddog Prosiect BUCANIER: "Nod allweddol y gynhadledd oedd cysylltu pobl ac edrych ar bosibiliadau'r diwydiant gwymon yng Ngorllewin Cymru. Mae BUCANIER yn barod iawn i hwyluso'r sgyrsiau hyn a chynorthwyo busnesau gyda diddordeb mewn datblygu eu syniadau."

Eglurodd bod BUCANIER yn bwriadu cynyddu nifer y clystyrau a rhwydweithiau ymchwilio, datblygu ac arloesi cydweithredol ar draws ffiniau rhwng sefydliadau ymchwil a BBaCh.

·         Caiff BUCANIER ei gyllido drwy Gronfa Datblygu Rhanbarthol Ewrop trwy Raglen Gydweithredu Iwerddon Cymru. I gael rhagor o wybodaeth am BUCANIER ymwelwch ag www.BUCANIER.eu neu ffonio Peter Lord ar 01646689303.

Geiriad
Yn y llun o'r chwith i'r dde mae siaradwyr: Dr Adrian Macleod, Joseph Kidd, Lucy Watson, Molly Price-Jones, Ann Ruddy (Redrose Developments, Iwerddon); Dr Sara Barrento, Sarah Hotchkiss (CyberColloids, Iwerddon); Nick Ainger a Peter Lord.


ID: 4947, revised 07/03/2019






ID: 204 Revised: 14/3/2019